Nine Square werd in 2024 opgericht door vier zelfstandig ondernemers, die allemaal hun sporen verdiend hadden bij diverse adviesbureaus en overheden. Ze wilden samen iets bouwen dat groter was dan henzelf. Het bureau is voor 100% ondergebracht in een STAK en het idee is dat alle teamleden mede-eigenaar worden. Mede-oprichters Edvard en Nanet over waarom steward ownership volgens hen het model is voor het adviesbureau van de toekomst — en waarom dat alles te maken heeft met de opgaven waar ze aan werken.
Ze kenden elkaar van conferenties, opdrachten en soms van de andere kant van de tafel. Vier adviseurs in dezelfde leeftijdsfase, allemaal met een verleden bij grote adviesbureaus én bij de overheid, allemaal werkzaam in dezelfde domeinen: stedelijke ontwikkeling, mobiliteit, energie. “We wilden alle vier een organisatie neerzetten die groter was dan onszelf,” zegt Nanet. “We kenden elkaar al via de inhoudelijke opgaven en vonden elkaar al heel snel op de vorm en ideologie erachter.”
Inmiddels telt Nine Square zes collega’s – of ‘owners’ zoals ze elkaar noemen – die werken aan transitieopgaven in de stedelijke ontwikkeling, met een focus op gebiedsontwikkeling, mobiliteit en energie.
‘Own the change, shape the future’ is de pay-off van jullie adviesbureau. Wat betekent eigenaarschap voor jullie?
Nanet: “We zijn ervan overtuigd dat eigenaarschap een kwaliteit is die nodig is om de veelal taaie duurzame transitieopgaven in de stedelijke ontwikkeling vooruit te krijgen. Weten waar je het over hebt inhoudelijk, maar ook de daadkracht en procesvaardigheden om het daadwerkelijk voor elkaar te krijgen. Op die overtuiging vonden wij elkaar in de manier waarop wij werken.
Ook op organisatieniveau hebben we verschillende ervaringen opgedaan met hoe het eigenaarschap van een bedrijf niet, of beperkt gedeeld werd met collega’s. Dat kan anders, vonden we. Dit betekende voor ons ook dat we eigenaarschap leidend principe wilden maken in de oprichting van ons bureau. Dus ownership is een thema in onze projecten en werkt ook door in de organisatie”.
Steward Ownership is steeds meer een modewoord. Wat maakt het bij jullie anders dan een etiket?
Edvard: “Dat het geen marketinglaagje over een gewone BV is. Maar dat echt iedereen die zich aansluit kan participeren in de onderneming. De aandelen in het adviesbureau zitten daarom voor 100% in een STAK, een stichting administratiekantoor met een bestuur. Dat betekent onder meer dat het bureau niet zonder instemming van alle certificaathouders in de STAK verkocht kan worden aan een concurrent. Het rendement én het zeggenschap zit bij alle mensen die ook daadwerkelijk het werk doen. Dat is geen etiket, dat is een structuur die je pijn doet op het moment dat je zou willen cashen. Juist daarom werkt hij.”
Maar een STAK kan ook een manier zijn om zeggenschap bij een kleine groep oprichters te houden. Hoe voorkomen jullie dat?
Nanet: “Terechte vraag, en daar moeten we aan blijven werken. Een STAK is een vorm, geen garantie. Wat telt is wie er certificaten krijgt en op welke voorwaarden. Onze insteek is dat eigenaarschap meegroeit met ambities en betrokkenheid, niet met wie er toevallig als eerste was. We zijn met vier begonnen en nu met zes. En bij twintig owners zal het bestuur van de stichting er zeker anders uit zien dan nu het geval is. Dat vinden we logisch en juist gaaf ].”
Waarom is eigenaarschap volgens jullie een voorwaarde voor goed advies?
Edvard: “Omdat de opgaven waar wij aan werken zich niet houden aan een opdrachtperiode. Een mobiliteitshub in een gebiedsontwikkeling, het inzetten van publieke laadpalen bij het voorkomen van netcongestie, logistiek voor autoluwe binnensteden — daar zit twintig, dertig jaar exploitatie achter. Als adviseur kun je op zo’n dossier twee dingen doen: een rapport opleveren dat mogelijk in de bureaula verdwijnt of meedenken over wat er over vijftien jaar nog moet kloppen. Dat tweede vraagt dat je ook eigenaarschap voelt over de opgave, weet waar je het over hebt en gaat voor resultaat. Het is ook een mindset”.
Nanet: “Wij werken in rollen waarbij we vragen van gemeenten en ontwikkelaars dat ze langetermijnrisico’s nemen op deelmobiliteit en laadinfrastructuur, op collectieve energiesystemen, op parkeernormen die pas over jaren renderen. Dan is het nogal makkelijk als je dat advies geeft vanuit een organisatie die zelf op kwartaalcijfers stuurt en jaarlijks winstdeling uitkeert. Daarom gaan we als bureau nog een stapje verder. We investeren zelf ook in oplossingen waarin we geloven en die nog niet door de markt worden opgepakt. We nemen daarmee ook zelf eigenaarschap en ondernemersrisico. ”
En intern? Wat merkt een nieuwe collega hiervan op dag één?
Nanet: “Het belangrijkste is denk ik dat je ook direct zeggenschap hebt in de wekelijkse besluiten binnen het bedrijf. Iedereen heeft daarin eenzelfde stem, ongeacht hoeveel certificaten je hebt. Het verschil zit in wat er gebeurt als het goed gaat en als het tegenzit. Als het goed gaat, deelt iedereen mee. Niet als bonus die van bovenaf wordt uitgedeeld, maar omdat het gewoon van ons samen is. En als een aanbesteding niet onze kant op valt of een collega een tijd wat minder betaalde opdrachten heeft, dan is er niemand die zegt: dat is dan pech voor de aandeelhouders. Dan zetten we er met z’n allen de schouders onder om het te fixen.
Is dit model schaalbaar? Of werkt het alleen bij zes gelijkgestemden van dezelfde leeftijd?
Edvard: “Dat we op elkaar lijken heeft ons de eerste anderhalf jaar geholpen om snel op een lijn te komen. We werkten in dezelfde domeinen, leggen de lat allemaal hoog en zaten in een vergelijkbare zoektocht in hoe we ons werk wilden organiseren. De echte uitdaging komt denk ik als we verder groeien en diverser worden. We willen graag een democratische cultuur neerzetten in het bedrijf en dit wordt met meer mensen ongetwijfeld een grotere uitdaging. Wij denken dat de structuur dat juist aankan, omdat niemand een meerderheidsbelang kan uitspelen. Maar goed, het blijft mensenwerk, dus dat is en blijft ongetwijfeld samen oefenen.”
Wat zou je tegen een zzp’er zeggen die overweegt hetzelfde te doen?
Nanet: “Begin niet bij de juridische vorm. Begin bij de vraag of je bereid bent om je eigen verdienmodel voor de korte termijn ondergeschikt te maken aan iets wat je samen bouwt voor de langere termijn, met meer maatschappelijke impact en continuïteit. De STAK regelt enkel de structuur waarbinnen je samen aan de slag gaat. En zoek dan ondernemers met eenzelfde drive en overtuiging. Maar natuurlijk nog beter: denk jij dat je een uitstekende match bent met Nine Square? Of ken je iemand die dat is? Neem dan gerust contact op!